Niedobór magnezu u mężczyzn: dlaczego dieta nie wystarcza i co jeść
Badania i źródła, z których korzystaliśmy, są wymienione na końcu. Zasady redakcyjne
Magnez pracuje po cichu dla mięśni, nerwów i naczyń krwionośnych. Pszenna bułka, makaron i mało kaszy czy strączków to prosty sposób, by go zabrakło. Oto dlaczego i które zwykłe produkty pomagają.

Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) podaje dla dorosłych mężczyzn wystarczające spożycie 350 mg magnezu dziennie; zalecenie amerykańskie jest nieco wyższe, 400–420 mg. W amerykańskich danych 48% osób dostarczało z jedzeniem mniej magnezu niż szacowane zapotrzebowanie. Globalny model z 2024 r. stawia mężczyzn w Polsce wśród krajów, w których niedobór magnezu jest stosunkowo rzadki, ale dieta oparta na białym pieczywie, makaronie i daniach gotowych, z małą ilością kaszy, strączków, orzechów i zielonych warzyw, łatwo zostaje w tyle. 28 g pestek dyni to ok. 156 mg. Zacznij od talerza; przy suplemencie trzymaj się maksymalnie 350 mg dziennie.
Spis treści
- Do czego służy magnez
- Ile potrzebują mężczyźni, a ile dostają
- Dlaczego dzisiejsza dieta daje go mało
- Co się dzieje przy niedoborze
- Badania z udziałem mężczyzn
- Produkty bogate w magnez
- Jeśli bierzesz suplement
- Jeśli chcesz sprawdzić swoje codzienne posiłki
- Kiedy iść do lekarza
- Najczęstsze pytania
- Źródła
- Czytaj dalej
Do czego służy magnez
Magnez pomaga w pracy ponad 300 enzymów. Dorosły ma go w ciele ok. 25 g, z czego 50–60% w kościach. Najważniejsze zadania:
- Energia: bierze udział w pozyskiwaniu energii z jedzenia i w budowie białek.
- Mięśnie: wapń powoduje skurcz mięśni, magnez działa po stronie rozluźnienia.
- Nerwy: pomaga w przewodzeniu sygnałów nerwowych.
- Naczynia krwionośne: uczestniczy w ich rozszerzaniu.
Erekcja zależy od rozszerzenia naczyń w prąciu, które wpuszczają krew, oraz od mięśni dna miednicy (mięśnia PC), które pomagają ją utrzymać. Żadne badanie nie wykazało, że więcej magnezu wpływa na erekcję, ale to jeden ze składników, na których opierają się mięśnie i naczynia.
Ile potrzebują mężczyźni, a ile dostają
| Mężczyźni | Dziennie |
|---|---|
| EFSA, wystarczające spożycie (dorośli) | 350 mg |
| Zalecenie USA, 19–30 lat | 400 mg |
| Zalecenie USA, od 31 lat | 420 mg |
| Górny limit USA z suplementów i leków | 350 mg |
EFSA (2015); NIH Office of Dietary Supplements. Górny limit dotyczy tylko magnezu z suplementów i leków, nie z żywności.
Dla Polski najbardziej użyteczny jest globalny model z 2024 r., który szacuje spożycie wyłącznie z żywności: u mężczyzn od 20. roku życia poniżej zapotrzebowania jest ok. 16%. To jeden z niższych wyników wśród 70 krajów, które sprawdziliśmy (dla porównania Niemcy ok. 46%, Czechy ok. 85%). To jednak szacunek dla populacji, nie dla ciebie: kto je mało kaszy, strączków i pełnego ziarna, może być poniżej normy. Dla porównania w amerykańskim badaniu NHANES (2013–2016) 48% osób w każdym wieku dostarczało z jedzeniem mniej magnezu niż szacowane średnie zapotrzebowanie, a w Japonii dorośli mężczyźni jedzą średnio 270 mg dziennie. Więcej w artykule Czego brakuje mężczyznom w Polsce.
Dlaczego dzisiejsza dieta daje go mało
Oczyszczone zboża
Większość magnezu w ziarnie siedzi w zarodku i otrębach, które usuwa się przy oczyszczaniu. Japońskie tabele dobrze to pokazują na przykładzie ryżu: 100 g ugotowanego ryżu brązowego ma 49 mg, białego 7 mg. Pszenna bułka, jasne pieczywo i zwykły makaron tracą magnez w ten sam sposób.
Mało kaszy, strączków, orzechów i zielonych warzyw
Najlepsze źródła to pestki, orzechy, rośliny strączkowe, zielone warzywa liściaste i pełne ziarno. Kasza gryczana, grochówka czy fasolka po bretońsku były kiedyś codziennością; tydzień kanapek, kebabów i makaronu może zawierać ich bardzo mało.
Alkohol
Niedobór magnezu jest częsty u osób, które długo piją dużo alkoholu, m.in. dlatego, że więcej traci się z moczem.
Leki i choroby
Długotrwałe przyjmowanie niektórych leków moczopędnych (pętlowych i tiazydowych) może zwiększać utratę magnezu z moczem. Także insulinooporność i cukrzyca typu 2 mogą ją zwiększać.
Często czyta się, że pot albo stres „zużywają” magnez; w oficjalnych źródłach, które sprawdziliśmy, nie znaleźliśmy na to potwierdzenia.
Co się dzieje przy niedoborze
Najpierw: prawdziwy niedobór jest rzadki u zdrowych osób, które normalnie jedzą, bo nerki zatrzymują magnez, by utrzymać stały poziom. Jedzenie poniżej normy przez lata to co innego. Oficjalne źródła opisują:
- Wczesne objawy: brak apetytu, nudności, zmęczenie i osłabienie. Wszystkie są niespecyficzne i mają wiele innych przyczyn.
- Przy większym niedoborze: drętwienie, mrowienie, skurcze mięśni i zaburzenia rytmu serca.
Same skurcze łydek nie oznaczają więc niedoboru magnezu. Przyjrzenie się zwykłym posiłkom powie więcej niż zgadywanie po objawach.
Badania z udziałem mężczyzn
- Kto
- Mężczyźni od 65 lat z badania InCHIANTI prowadzonego wśród mieszkańców Toskanii (Włochy)
- Co badano
- Magnez we krwi i jego związek z testosteronem oraz IGF-1 (hormonem związanym ze wzrostem)
- Wynik
- Nawet po uwzględnieniu wieku, budowy ciała, siły uścisku dłoni i chorób mężczyźni z wyższym magnezem we krwi mieli zwykle wyższy testosteron i IGF-1
- Ograniczenia
- Jednorazowy pomiar: badanie nie pokazuje, że więcej magnezu podnosi testosteron. Dotyczyło poziomu we krwi, a nie diety, i tylko starszych mężczyzn
Co do naczyń, metaanaliza 22 badań z suplementami opisała niewielki spadek ciśnienia: ok. 3–4 mmHg skurczowego i 2–3 mmHg rozkurczowego. Różnica jest mała i zależy od osoby. Przy nadciśnieniu kieruj się zaleceniami lekarza, a nie suplementem.
Co sen, waga i dieta mogą zmienić w testosteronie, opisujemy w artykule jak naturalnie podnieść testosteron.
Produkty bogate w magnez
Na porcję najprostsze źródła to pestki, orzechy, zielone warzywa, strączki i pełne ziarno. Zawartość według NIH Office of Dietary Supplements.

Pestki dyni
Magnez
28 g, prażone: ok. 156 mg
Najbogatsze codzienne źródło na liście
Photo: HaJunkiyada / CC BY-SA 4.0Migdały
Magnez
28 g, prażone na sucho: ok. 80 mg
Nerkowce podobnie: ok. 74 mg na 28 g

Szpinak
Magnez
Pół szklanki gotowanego (ok. 90 g): ok. 78 mg

Chleb pełnoziarnisty
Magnez
1 kromka chleba pszennego pełnoziarnistego: ok. 23 mg
Razowy chleb ma więcej niż jasna bułka
A w polskiej kuchni na co dzień (bez podanej zawartości, bo nie mamy porównywalnego źródła):
| Pora | Źródła magnezu |
|---|---|
| Śniadanie | Płatki owsiane, chleb razowy lub żytni pełnoziarnisty zamiast bułki, twarożek z pestkami |
| Obiad i kolacja | Kasza gryczana i jęczmienna, grochówka, fasolka po bretońsku, soczewica (czarna fasola: ok. 60 mg w pół szklanki ugotowanej), ziemniaki ze skórką |
| Warzywa | Szpinak, botwinka, jarmuż, natka pietruszki |
| Przekąska | Pestki dyni i słonecznika, orzechy włoskie i laskowe, banan, kostka gorzkiej czekolady |
Przykładowy dzień
Tak można zamknąć lukę rzędu 100 mg:
- Śniadanie: dwie kromki chleba pełnoziarnistego zamiast bułki (ok. 46 mg)
- Obiad: kasza gryczana zamiast ziemniaków albo talerz grochówki
- Kolacja: szpinak jako dodatek (ok. 78 mg w pół szklanki)
- Przekąska: mała garść pestek dyni lub migdałów zamiast chipsów (80–156 mg)
Orzechy i pestki są też tłuste, więc wystarczy mała garść. Inne produkty, którym przyglądały się badania, opisujemy w artykule dieta a erekcja.
Jeśli bierzesz suplement
- Limit USA 350 mg dziennie: dla magnezu z suplementów i leków. Żywność nie ma limitu, bo zdrowe nerki wydalają nadmiar.
- Biegunka: duże dawki z suplementów lub leków mogą ją wywołać, często z nudnościami i skurczami brzucha.
- Choroba nerek: magnez może gromadzić się we krwi (hipermagnezemia), co obniża ciśnienie i wywołuje nudności i zaburzenia rytmu serca. Najpierw zapytaj lekarza.
- Środki przeczyszczające i na zgagę: niektóre zawierają magnez. Zapytaj farmaceutę, czy nie sumują się z suplementem.
Jeśli chcesz sprawdzić swoje codzienne posiłki
Normę łatwo znaleźć; ile naprawdę jesz, już nie, chyba że wszystko policzysz. Zapisywanie każdego posiłku jest męczące, a robienie zdjęć posiłków i patrzenie na wzór przez tydzień czy dwa łatwiej utrzymać.
Szacunki ze zdjęcia są orientacyjne, to nie dokładne ilości.
Kiedy iść do lekarza
Idź do lekarza, zamiast najpierw próbować diety czy suplementów, jeśli:
- serce kołacze, gubi rytm albo bije nierówno
- drętwienie lub skurcze ciągle wracają albo skurcze nóg nagle stały się częstsze
- zmęczenie lub brak apetytu trwają ponad 2 tygodnie albo chudniesz bez starania
- po suplemencie lub środku przeczyszczającym masz zawroty głowy, nudności albo osłabienie
- biegunka trwa kilka dni albo towarzyszy jej gorączka lub krew
- pijesz coraz więcej i nie udaje ci się ograniczyć
Jeśli leczysz się z powodu choroby nerek, zapytaj lekarza, który cię prowadzi.
Najczęstsze pytania
Czy częste skurcze łydek to objaw niedoboru magnezu?
Niekoniecznie. Duży niedobór może wywoływać skurcze, ale prawdziwy niedobór magnezu jest rzadki u zdrowych osób, które normalnie jedzą. Skurcze mają wiele przyczyn: za mało płynów po mocnym poceniu się, przetrenowanie, leki, choroby naczyń lub nerwów. Jeśli wracają, porozmawiaj z lekarzem.
Czy badanie krwi pokaże, czy mam dość magnezu?
Tylko w ograniczonym stopniu. We krwi jest mniej niż 1% magnezu z organizmu, a jego poziom jest utrzymywany bardzo stabilnie; 50–60% znajduje się w kościach. U zdrowego mężczyzny lepszą wskazówką jest to, co zwykle je.
Czy mogę brać suplement magnezu codziennie?
W USA górny limit dla dorosłych to 350 mg dziennie z suplementów i leków (magnez z żywności nie ma limitu). Powyżej rośnie ryzyko biegunki. Przy chorobie nerek lub osłabionej pracy nerek magnez może gromadzić się we krwi, dlatego najpierw zapytaj lekarza.
Czy mężczyźni, którzy dużo piją, potrzebują więcej magnezu?
Niedobór magnezu jest częsty u osób, które długo piją dużo alkoholu. Pierwszy krok to pić mniej, a do piwa sięgać po orzechy albo pestki dyni zamiast chipsów. Jeśli nie udaje ci się ograniczyć picia albo pijesz coraz więcej, porozmawiaj z lekarzem rodzinnym.
Źródła
- EFSA Panel on Dietetic Products, Nutrition and Allergies. Scientific Opinion on Dietary Reference Values for magnesium. EFSA Journal. 2015;13(7):4186. doi.org/10.2903/j.efsa.2015.4186
- NIH Office of Dietary Supplements. Magnesium: Fact Sheet for Health Professionals. ods.od.nih.gov/factsheets/Magnesium-HealthProfessional/
- Maggio M, et al. Magnesium and anabolic hormones in older men. Int J Androl. 2011;34(6 Pt 2):e594-e600. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21675994/
- Passarelli S, Free CM, Shepon A, Beal T, Batis C, Golden CD. Global estimation of dietary micronutrient inadequacies: a modelling analysis. Lancet Glob Health. 2024;12(10):e1590-e1599. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/39218000/
- Health and Longevity Net (Japan Foundation for Aging and Health). Magnez: funkcje i dzienne spożycie według japońskich norm żywienia (2025). Po japońsku. www.tyojyu.or.jp/net/kenkou-tyoju/eiyouso/mineral-mg.html
- National Institutes of Biomedical Innovation, Health and Nutrition (Japonia). Bezpieczeństwo i skuteczność żywności prozdrowotnej: magnez (spożycie według krajowego badania z 2019 r.). Po japońsku. hfnet.nibn.go.jp/mineral/detail656/
- Ministerstwo Rolnictwa, Leśnictwa i Rybołówstwa Japonii. Składniki odżywcze ryżu: brązowy i biały (japońskie tabele składu żywności). Po japońsku. www.maff.go.jp/j/syouan/keikaku/soukatu/okome_summary/03/hea
Photo: 

