આહાર અને પોષણ

આહાર અને ઇરેક્ટાઇલ ફંક્શન: અભ્યાસોમાં નોંધાયેલા ખાદ્ય પદાર્થો

અપડેટ 8 સ્રોત7 મિનિટનું વાંચનMen's Core લેબ સંપાદકીય ટીમ

જે અભ્યાસો અને સ્રોતોનો ઉપયોગ થયો છે, તે લેખના અંતે આપેલા છે. આ લેખની કોઈ ડૉક્ટરે સમીક્ષા કરી નથી. સંપાદકીય નીતિ

ઘણી વસ્તુઓ વિશે કહેવાય છે કે તે ઇરેક્શન માટે સારી છે. તેમાંથી ખરેખર કોના પર સંશોધન થયું છે? દરેક ખાદ્ય પદાર્થ પર કયા અભ્યાસ છે અને તેમાંથી કેટલું જાણવા મળે છે, અહીં જુઓ.

મુખ્ય વાત

એવો કોઈ ખોરાક સાબિત થયો નથી જે ખાવાથી ઇરેક્શન સુધરી જાય. અભ્યાસોમાં સંબંધ આહારના એક ઢાંચા સાથે નોંધાયો છે: શાકભાજી, ફળો, કઠોળ, સૂકો મેવો, માછલી અને ઓલિવ તેલ વધુ (મેડિટેરેનિયન ડાયટ). અમેરિકાના આશરે 21,000 પુરુષોના અભ્યાસમાં, મેડિટેરેનિયન ડાયટની સૌથી નજીક ખાનારા 60 વર્ષથી નાની ઉંમરના પુરુષોમાં ED 22% ઓછું હતું. કોઈ એક વસ્તુ વધુ ખાવાને બદલે રોજના આખા ભોજન પર ધ્યાન આપવું અભ્યાસોનાં પરિણામોની વધુ નજીક છે.

આ લેખમાં
  1. ખાદ્ય પદાર્થોની યાદી
  2. પહેલાં આખા આહારનો ઢાંચો
  3. ફળો અને શાકભાજી
  4. સૂકો મેવો
  5. પોષક તત્ત્વો પ્રમાણે
  6. કઈ વસ્તુઓ ઓછી કરવી
  7. ડૉક્ટરને ક્યારે મળવું
  8. વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો
  9. સ્રોત
  10. આ પણ વાંચો

ખાદ્ય પદાર્થોની યાદી

જેના પર સરખામણી જૂથવાળા ટ્રાયલ કે મોટા લાંબા અભ્યાસ છે, તેને "વધુ" લખ્યું છે; જેના પર મુખ્યત્વે નાના અભ્યાસ કે પ્રાણીઓ/લોહીના પ્રવાહ પરના અભ્યાસ છે, તેને "ઓછા".

ખાદ્ય પદાર્થ (તત્ત્વ)અભ્યાસોમાં શું મળ્યુંપુરાવા
મેડિટેરેનિયન જેવો આહાર (શાકભાજી, કઠોળ, માછલી, ઓલિવ તેલ)આવું ખાનારા પુરુષોમાં ED ઓછું હતું; 2 વર્ષના એક ટ્રાયલમાં વધુ લોકોના ઇરેક્ટાઇલ ફંક્શન સ્કોર સારી શ્રેણીમાં હતાવધુ
બેરી અને ખાટાં ફળો (ફ્લેવોનોઇડ)વધુ ખાનારા પુરુષોમાં ED આશરે 10% ઓછું હતુંમધ્યમ (નિરીક્ષણાત્મક)
દાળ, કઠોળ, શાક, બાજરી-જુવારના રોટલા (ગુજરાતી થાળીની વસ્તુઓ)મેડિટેરેનિયન ડાયટને મળતી આવતી વસ્તુઓ. ભારતીય આહાર પર સીધા અભ્યાસ ઓછા છેઓછા
પિસ્તા અને બીજો સૂકો મેવો (આર્જિનિન, ચરબી)પિસ્તાના એક નાના અભ્યાસમાં સ્કોર વધ્યા, પણ સ્વસ્થ યુવાન પુરુષોના સરખામણીવાળા ટ્રાયલમાં કોઈ તફાવત દેખાયો નહીંઓછા
છીપ, રેડ મીટ, સૂકો મેવો, બીજ (ઝિંક)ઉણપ ધરાવતા લોકોમાં પુરુષ હોર્મોન સાથે સંબંધ નોંધાયો. જેમનામાં ઉણપ નથી, તેમના માટે વધુ ખાવાનો ફાયદો સાબિત નથીઓછા
તરબૂચ, ટેટી (સિટ્રુલિન)એક નાના અભ્યાસમાં સિટ્રુલિન સપ્લિમેન્ટ સાથે હળવા ED માં સખતાઈનું મૂલ્યાંકન વધ્યું. ખોરાક તરીકે લગભગ કોઈ અભ્યાસ નથીઓછા
બીટ, પાલક (નાઇટ્રેટ)બ્લડ પ્રેશર ઘટવા પર ઘણા અભ્યાસ છે; ED પર લગભગ કોઈ નહીંબ્લડ પ્રેશર: વધુ; ED: ઓછા
લસણ, મધ, ખજૂરપરંપરાગત રીતે કહેવાય છે, પણ ED કે ઇરેક્શન પર લગભગ કોઈ અભ્યાસ નથીલગભગ નહીં

પહેલાં આખા આહારનો ઢાંચો

મેડિટેરેનિયન ડાયટ અને ઇરેક્ટાઇલ ફંક્શન: 2 વર્ષનો ટ્રાયલEsposito અને અન્ય2006Int J Impot Res
65 પુરુષોમેટાબોલિક સિન્ડ્રોમ ધરાવતા
2 વર્ષસમયગાળો
37% અને 7%સારી શ્રેણીમાં સ્કોરવાળા
પદ્ધતિ
મેડિટેરેનિયન ડાયટ અપનાવવાનું માર્ગદર્શન મેળવનાર જૂથ (35) ની સરખામણી ફક્ત સામાન્ય આહાર સલાહ મેળવનાર જૂથ (30) સાથે કરાઈ
પરિણામ
2 વર્ષ પછી 22 કે તેથી વધુ ઇરેક્ટાઇલ ફંક્શન સ્કોરવાળા મેડિટેરેનિયન જૂથમાં 13 (37%) અને સરખામણી જૂથમાં 2 (7%) હતા
મર્યાદાઓ
ઇટાલીના એક જ કેન્દ્રનો નાનો ટ્રાયલ, ફક્ત મેટાબોલિક સિન્ડ્રોમ ધરાવતા પુરુષોમાં

અમેરિકાના 21,469 પુરુષોને આશરે 11 વર્ષ અનુસરનારા અભ્યાસમાં (Bauer અને અન્ય, 2020) પણ, મેડિટેરેનિયન ડાયટની સૌથી નજીક ખાનારા 60 વર્ષથી નાની ઉંમરના પુરુષોમાં ED થવાનો દર સૌથી દૂર રહેનારાઓ કરતાં 22% ઓછો હતો. લિંગની પાતળી રક્તવાહિનીઓમાં લોહી ભરાય ત્યારે ઇરેક્શન થાય છે, એટલે માનવામાં આવે છે કે રક્તવાહિનીઓ પર ઓછો બોજ નાખતો આહાર ઇરેક્શન સાથે પણ જોડાયેલો છે.

ગુજરાતી ભોજનમાં તેનો અર્થ આવો થઈ શકે: દાળ, મગ, ચણા જેવાં કઠોળ અને શાકભાજીને કેન્દ્રમાં રાખવાં, સફેદ ભાત કે મેંદાનો અમુક ભાગ બાજરી, જુવાર કે આખા ઘઉંથી બદલવો, અને ફરસાણ, તળેલા નાસ્તા, મીઠાઈ અને મીઠાં પીણાં ઓછાં કરવાં. અથાણાં, પાપડ અને નમકીનનું મીઠું બ્લડ પ્રેશર સાથે જોડાયેલું છે, એટલે માત્રા પર ધ્યાન આપો.

ફળો અને શાકભાજી

અમેરિકાના 25,096 પુરુષોને 10 વર્ષ અનુસરનારા અભ્યાસમાં (Cassidy અને અન્ય, 2016), જે પુરુષોએ બેરીમાં મળતા એન્થોસાયનિન અને સંતરાં-મોસંબી જેવાં ખાટાં ફળોમાં મળતા ફ્લેવેનોન વધુ લીધા, તેમનામાં ED થવાનો દર ઓછું લેનારાઓ કરતાં આશરે 10% ઓછો હતો. વધુ ફળ ખાનારાઓની બીજી આદતો, જેમ કે કસરત, પણ જુદી હોઈ શકે, એટલે તેને ફક્ત ફળોની અસર ન કહી શકાય.

સૂકો મેવો

ED ધરાવતા 17 પુરુષોએ 3 અઠવાડિયાં સુધી રોજ 100 ગ્રામ પિસ્તા ખાધા, અને અભ્યાસમાં (Aldemir અને અન્ય, 2011) ઇરેક્ટાઇલ ફંક્શન સ્કોર વધવાની વાત કહેવાઈ. પણ તેમાં સરખામણી જૂથ નહોતું. બીજી તરફ, સ્વસ્થ યુવાન પુરુષોને રોજ અખરોટ, બદામ અને હેઝલનટ આપનારા સરખામણી ટ્રાયલમાં (Salas-Huetos અને અન્ય, 2019) ઇરેક્ટાઇલ ફંક્શનમાં કોઈ તફાવત દેખાયો નહીં. સૂકા મેવાને સંતુલિત આહારનો એક ભાગ ગણવો વધુ વ્યવહારુ છે.

પોષક તત્ત્વો પ્રમાણે

  • ઝિંક: છીપ, રેડ મીટ, કોળાનાં બીજ, કઠોળ વગેરેમાં હોય છે. ઉણપ હોય ત્યારે પુરુષ હોર્મોન ઘટવાની વાત નોંધાઈ છે (Prasad અને અન્ય, 1996).
  • સિટ્રુલિન અને આર્જિનિન: તરબૂચ, ટેટી, માંસ, માછલી અને કઠોળમાં મળતા એમિનો એસિડ, જે રક્તવાહિનીઓ પહોળી કરવાની પ્રક્રિયા સાથે જોડાયેલા છે. સિટ્રુલિન સપ્લિમેન્ટ પર એક નાનો અભ્યાસ છે (Cormio અને અન્ય, 2011).
  • નાઇટ્રેટ: બીટ, પાલક વગેરેમાં વધુ હોય છે; શરીરમાં તે નાઇટ્રિક ઓક્સાઇડ બનાવે છે, જે રક્તવાહિનીઓ પહોળી કરે છે. બ્લડ પ્રેશર પર ઘણા અભ્યાસ છે (Siervo અને અન્ય, 2013).

સપ્લિમેન્ટ લેતાં પહેલાં જુઓ કે ખોરાકમાંથી તમને કેટલું મળે છે. સપ્લિમેન્ટ ખાદ્ય ઉત્પાદનો છે અને સારવારની જગ્યા લેતા નથી.

કઈ વસ્તુઓ ઓછી કરવી

  • વધુ પડતો દારૂ: તે સમયે ઇરેક્શન મુશ્કેલ બનાવે છે, અને લાંબા ગાળે પુરુષ હોર્મોન અને ચેતાઓ પર પણ અસર કરે છે.
  • તળેલા નાસ્તા, મીઠાઈ, મીઠાં પીણાં અને પ્રોસેસ્ડ મીટ વધુ પ્રમાણમાં: આ વજન, બ્લડ સુગર અને રક્તવાહિનીઓ સાથે જોડાયેલાં છે.
  • તમાકુ (સિગારેટ, બીડી, ગુટખા, માવો): તે ખોરાક નથી, પણ રક્તવાહિનીઓને નુકસાન કરે છે અને ED સાથે તેનો ઊંડો સંબંધ માનવામાં આવે છે.

ડૉક્ટરને ક્યારે મળવું

જો આહાર બદલ્યા પછી પણ ચિંતા ચાલુ રહે, કે ઇરેક્શન અચાનક મુશ્કેલ બની ગયું હોય, તો યુરોલોજિસ્ટ સાથે વાત કરો. ED ડાયાબિટીસ, હાઈ બ્લડ પ્રેશર કે હૃદયરોગનો શરૂઆતનો સંકેત પણ હોઈ શકે. જો હેલ્થ ચેકઅપમાં બ્લડ સુગર કે કોલેસ્ટ્રોલ વધુ આવ્યું હોય, તો તેના વિશે પણ સાથે વાત કરો.

વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો

ઇરેક્શન માટે કયો ખોરાક સારો છે?

અભ્યાસોમાં સંબંધ કોઈ એક વસ્તુ કરતાં આખા આહારના ઢાંચા સાથે નોંધાયો છે. એક લાંબા અભ્યાસમાં, જે પુરુષોનો આહાર મેડિટેરેનિયન ડાયટ જેવો હતો (શાકભાજી, ફળો, કઠોળ, સૂકો મેવો, માછલી, ઓલિવ તેલ વધુ; રેડ મીટ અને પ્રોસેસ્ડ મીટ ઓછું), તેમનામાં ED ઓછું જોવા મળ્યું. દાળ, શાક, કઠોળ અને બાજરીના રોટલાવાળી ગુજરાતી થાળીમાં પણ આને મળતી આવતી વસ્તુઓ હોય છે.

શું સૂકો મેવો ED માં મદદ કરે છે?

ED ધરાવતા 17 પુરુષોએ 3 અઠવાડિયાં સુધી રોજ 100 ગ્રામ પિસ્તા ખાધા, અને અભ્યાસમાં ઇરેક્ટાઇલ ફંક્શન સ્કોર વધવાની વાત કહેવાઈ. પણ તેમાં કોઈ સરખામણી જૂથ નહોતું. સ્વસ્થ યુવાન પુરુષો પરના સરખામણીવાળા ટ્રાયલમાં સૂકો મેવો ખાવાથી ઇરેક્ટાઇલ ફંક્શનમાં કોઈ તફાવત દેખાયો નહીં.

શું કોઈ ખાસ ખોરાક ઇરેક્શન માટે સારો ગણી શકાય?

એવો કોઈ ખોરાક સાબિત થયો નથી જે ખાવાથી ઇરેક્શન સુધરી જાય. અભ્યાસોમાં સંબંધ શાકભાજી, ફળો, કઠોળ, માછલી અને ઓલિવ તેલવાળા મેડિટેરેનિયન જેવા આહાર સાથે, અને વજન ઘટાડતા આહાર અને કસરતના મેળ સાથે નોંધાયો છે. કોઈ એક ખાસ વસ્તુ પર ભરોસો રાખવાને બદલે રોજના આખા ભોજન પર ધ્યાન આપવું અભ્યાસોનાં પરિણામોની વધુ નજીક છે.

શું ઇરેક્શન માટે સપ્લિમેન્ટ લેવા જોઈએ?

આર્જિનિન અને સિટ્રુલિન જેવાં તત્ત્વો પર અભ્યાસ થયા છે, પણ મોટા અને નક્કર અભ્યાસ ઓછા છે. સપ્લિમેન્ટ ખાદ્ય ઉત્પાદનો છે અને સારવારની જગ્યા લેતા નથી. જો લો, તો એવું ઉત્પાદન પસંદ કરો જેના પર તત્ત્વો અને માત્રા સ્પષ્ટ લખેલાં હોય, અને પ્રિસ્ક્રિપ્શન વિનાની "તાકાતની દવાઓ" કે અજાણ્યાં તત્ત્વોવાળાં ઉત્પાદનોથી દૂર રહો.

સ્રોત

  1. Bauer SR, et al. Association of Diet With Erectile Dysfunction Among Men in the Health Professionals Follow-up Study. JAMA Netw Open. 2020;3(11):e2021701. jamanetwork.com/journals/jamanetworkopen/fullarticle/2772916
  2. Esposito K, et al. Mediterranean diet improves erectile function in subjects with the metabolic syndrome. Int J Impot Res. 2006;18(4):405-410. www.nature.com/articles/3901447
  3. Cassidy A, Franz M, Rimm EB. Dietary flavonoid intake and incidence of erectile dysfunction. Am J Clin Nutr. 2016;103(2):534-541. www.urotoday.com/recent-abstracts/men-s-health/erectile-dysf
  4. Aldemir M, et al. Pistachio diet improves erectile function parameters and serum lipid profiles in patients with erectile dysfunction. Int J Impot Res. 2011;23(1):32-38. naturalmedicinejournal.com/journal/pistachio-nuts-and-erecti
  5. Salas-Huetos A, et al. Effect of nut consumption on erectile and sexual function in healthy males: a secondary outcome analysis of the FERTINUTS randomized controlled trial. Nutrients. 2019;11(6):1372. nutritionfacts.org/video/mixed-nuts-put-to-the-test-for-erec
  6. Prasad AS, et al. Zinc status and serum testosterone levels of healthy adults. Nutrition. 1996;12(5):344-348. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8875519/
  7. Cormio L, et al. Oral L-citrulline supplementation improves erection hardness in men with mild erectile dysfunction. Urology. 2011;77(1):119-122. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21195829/
  8. Siervo M, et al. Inorganic nitrate and beetroot juice supplementation reduces blood pressure in adults: a systematic review and meta-analysis. J Nutr. 2013;143(6):818-826. doi.org/10.3945/jn.112.170233

આ પણ વાંચો