L-irqad u l-erezzjoni: erezzjoni ta’ filgħodu, testosteron u apnea tal-irqad
L-istudji u s-sorsi li użajna huma elenkati fl-aħħar. Mhux rivedut minn tabib. Politika editorjali
Inqas erezzjonijiet filgħodu dan l-aħħar. Għajjien il-ħin kollu. L-irqad huwa marbut mill-qrib mal-erezzjoni u mal-ormoni maskili. Hawn x’jiġri f’ġismek waqt li torqod, u x’jinbidel meta ma torqodx biżżejjed.
Waqt l-irqad, l-irġiel ikollhom erezzjoni madwar 3 sa 5 darbiet fil-lejl. Fi studju li naqqas l-irqad għal inqas minn 5 sigħat għal ġimgħa, it-testosteron niżel b’10 sa 15%. Fi studju Brittaniku ta’ madwar 156,000 raġel, dawk li spiss ħassew ngħas matul il-jum kellhom madwar id-doppju taċ-ċans li jiġu dijanjostikati bid-DE. Dikjarazzjoni konġunta ta’ żewġ soċjetajiet tal-mediċina tal-irqad tirrakkomanda li l-adulti jorqdu 7 sigħat jew aktar.
Kontenut
Għaliex isseħħ l-erezzjoni ta’ filgħodu?
Waqt l-irqad, il-ġisem jgħaddi bejn l-irqad REM (irqad eħfef, meta jseħħu l-biċċa l-kbira tal-ħolm) u l-irqad mhux REM, madwar kull 90 sa 120 minuta. Fl-irqad REM, in-nervituri involuti fl-erezzjoni jkunu aktar attivi, u l-erezzjonijiet iseħħu mingħajr ebda stimulazzjoni sesswali, 3 sa 5 darbiet fil-lejl, kull waħda ddum madwar 10 sa 30 minuta.
Jekk tqum waqt l-irqad REM, tqum b’erezzjoni: dik hija l-erezzjoni ta’ filgħodu. Jekk xorta jkollok erezzjonijiet filgħodu imma l-affarijiet ma jaħdmux waqt is-sess, jistgħu jkunu involuti n-nervi jew fatturi psikoloġiċi oħra. Jekk ilek ġimgħat mingħajr erezzjonijiet filgħodu u għandek ukoll diffikultà bl-erezzjoni b’mod ġenerali, dik hija raġuni biex tmur għand tabib.
L-irqad u t-testosteron
- Sejbiet
- Wara ġimgħa ta’ rqad ta’ inqas minn 5 sigħat, it-testosteron matul il-jum kien 10 sa 15% aktar baxx
- Kawtela
- Ftit wisq irġiel u ġimgħa waħda biss. Ma ttestjax jekk aktar irqad jgħolli t-testosteron
It-testosteron (l-ormon maskili) għandu rwol fix-xewqa sesswali, fl-erezzjoni u fil-massa tal-muskoli. Ħafna minnu jinħareġ waqt l-irqad, għalhekk l-irqad qasir huwa maħsub li jaffettwah.
Riċerka dwar l-irqad u d-DE
Studju Brittaniku li segwa madwar 156,000 raġel għal aktar minn 11-il sena sab li l-irġiel li spiss ħassew ngħas matul il-jum kellhom madwar 2.05 darbiet iċ-ċans li jiġu dijanjostikati bid-DE, u l-irġiel li sabuha diffiċli jqumu filgħodu madwar 1.85 darbiet.
Reviżjoni Torka ta’ 42 studju sabet ukoll li kwalità ħażina tal-irqad marret id f’id ma’ aktar DE u eġakulazzjoni prematura.
Iżda t-tnejn huma osservazzjonali. Għadu mhux ċar jekk l-irqad ħażin jikkawżax id-DE, jew jekk il-mard u l-istress wara d-DE jfixklux ukoll l-irqad.
It-tnaħħir u l-apnea tal-irqad
Tnaħħir qawwi, jew waqfiet fin-nifs waqt l-irqad, jistgħu jindikaw apnea ostruttiva tal-irqad. Meta-analiżi ta’ 28 studju dwar l-apnea tal-irqad u d-DE (Kellesarian u oħrajn, 2018) ikkonkludiet li d-DE hija aktar komuni f’irġiel b’apnea tal-irqad.
L-apnea tal-irqad hija marbuta wkoll mal-pressjoni għolja u mal-mard tal-qalb. Jekk il-partner tiegħek jinnota tnaħħir jew waqfiet fin-nifs tiegħek, jew jekk ikollok ħafna ngħas matul il-jum, staqsi lit-tabib tiegħek dwar evalwazzjoni tal-irqad. Jekk tinstab, hemm kuri.
Affarijiet li tista’ tħares lejhom għal irqad aħjar
Dikjarazzjoni konġunta tal-American Academy of Sleep Medicine u tas-Sleep Research Society (2015) tirrakkomanda li l-adulti jorqdu regolarment 7 sigħat jew aktar kull lejl. Dawn id-drawwiet huma rakkomandati spiss:
- Qum fl-istess ħin: tibdilux wisq fi tmiem il-ġimgħa.
- Naqqas l-alkoħol qabel torqod: jista’ jgħinek torqod, imma huwa aktar probabbli li tqum matul il-lejl.
- Inqas ħin fuq il-mowbajl qabel torqod: skrins jgħajtu jżommu ’l bogħod in-ngħas.
- Iċċaqlaq matul il-jum: l-eżerċizzju aerobiku huwa marbut mal-irqad u mal-vini u l-arterji involuti fl-erezzjoni.
Meta tmur għand tabib
Jekk ilek ġimgħat mingħajr erezzjonijiet filgħodu u għandek diffikultà bl-erezzjoni b’mod ġenerali, mur għand urologu jew klinika tas-saħħa tal-irġiel. Għal tnaħħir qawwi jew ngħas qawwi matul il-jum, kellem lit-tabib tiegħek dwar riferiment għal klinika tal-irqad. Jekk tibqa’ torqod ħażin, it-tabib jista’ jgħinek ukoll f’dan.
Mistoqsijiet frekwenti
In-nuqqas ta’ rqad huwa marbut mad-DE?
Ġiet irrapportata rabta. Fi studju Ingliż li segwa madwar 156,000 raġel, dawk li spiss ħassewhom imħeddla matul il-jum kellhom madwar id-doppju taċ-ċans li jiġu dijanjostikati b’DE. Kien studju osservazzjonali, għalhekk ma jistax juri li l-irqad ħażin jikkawża d-DE.
L-irqad qasir ibaxxi t-testosteron?
Fi studju li llimita l-irqad ta’ 10 irġiel żgħażagħ b’saħħithom għal inqas minn 5 sigħat għal ġimgħa (Leproult u Van Cauter, 2011), it-testosteron matul il-jum niżel b’10 sa 15%. L-istudju kien żgħir ħafna u qasir, imma huwa wieħed mir-riżultati li jorbtu l-irqad mal-ormoni maskili.
Kemm-il siegħa rqad għandi bżonn?
L-istqarrija konġunta tal-American Academy of Sleep Medicine u s-Sleep Research Society (2015) tirrakkomanda li l-adulti jorqdu regolarment 7 sigħat jew aktar kull lejl. Kemm għandek bżonn ivarja, u jekk tqum tħossok mistrieħ huwa wkoll indikatur utli.
Ngħaddas ħafna. Dan jista’ jkun marbut mad-DE?
L-għaddis qawwi u l-waqfiet fin-nifs waqt l-irqad jistgħu jkunu sinjali ta’ apnea tal-irqad. Ħafna studji ħarsu lejn l-apnea tal-irqad u d-DE, u l-biċċa l-kbira jirrapportaw rabta. L-apnea tal-irqad hija marbuta wkoll ma’ mard tal-qalb u tal-vini, għalhekk jekk il-partner tiegħek jinnota dan, staqsi lit-tabib tiegħek għal evalwazzjoni tal-irqad.
Referenzi
- Ubie Doctor's Note. Morning wood: what your erections say about your health. ubiehealth.com/doctors-note/morning-wood-health-indicators-e
- Leproult R, Van Cauter E. Effect of 1 week of sleep restriction on testosterone levels in young healthy men. JAMA. 2011;305(21):2173-2174. stacks.cdc.gov/view/cdc/212252
- Kellesarian SV, et al. Association between obstructive sleep apnea and erectile dysfunction: a systematic review and meta-analysis. Int J Impot Res. 2018;30(3):129-140. link.springer.com/article/10.1038/s41443-018-0017-7
- Watson NF, et al. Recommended Amount of Sleep for a Healthy Adult: A Joint Consensus Statement of the American Academy of Sleep Medicine and Sleep Research Society. J Clin Sleep Med. 2015;11(6):591-592. doi.org/10.5664/jcsm.4758